Aralarında Türk-İş, Hak-İş, DİSK, KESK, Türkiye Kamu-Sen, Memur-Sen, BASK, TMMOB ve Türk Tabipleri Birliği’nin de bulunduğu 17 konfederasyon, sendika ve sivil toplum örgütünden oluşan Emek Platformu, sosyal güvenlik tasarısını protesto etmek için bugün iki saatlik iş bırakma eylemi yapacak. Eylemin duyurusu dün Ankara, İstanbul, İzmir başta olmak üzere pek çok şehirde yapıldı.

Ankara’daki basın toplantısı, hükümetin istifaya çağrıldığı sloganlar nedeniyle mitinge döndü. Genel grev çağrısı da yapılan toplantıda Emek Platformu adına konuşan Türk-İş Başkanı Mustafa Kumlu, bugünkü eyleme tüm sendikaların destek vereceğini bildirdi.

Toplantıda, çoğunluğu Ankara şube yöneticilerinden oluşan sendikalılar, “Hükümet istifa”, “Hükümet yasanı al başına çal”, “Sağlık hakkımız satılamaz”, “Yılgınlık yok, direniş var”, “Genel grev, genel direniş” sloganları attı. Atılan sloganlar zaman zaman platform adına açıklama yapan Kumlu’nun konuşmasını bastırınca, Kumlu salondakilerin sessiz olmasını istedi. Kumlu’nun basın mensuplarının sorularını yanıtladığı sırada da salondan, “Sayın başkanlar bu zulmü ne zaman durduracak, hükümet Müslümana zulüm yapacak” diye bağırıldığı duyuldu.

Erdoğan’a yanıt

Kumlu, Başbakan Tayyip Erdoğan’ın “Yalan söylüyorlar, hak kaybı yok” sözlerini eleştirerek, “Bizleri yalancı olmakla suçlamadan önce, ‘Bu insanlar niye ayakta?’ diye sorması lazım” dedi.

Hayat, Türkiye çapında iki saatliğine duracak

Bugün saat 10.00-12.00 arasında uygulanacak “uyarı amaçlı çalışmama hakkı” eyleminin ulaşım, temizlik işleri, eğitim, sağlık alanlarında etkili olması bekleniyor. Eylem çerçevesinde belediye hizmetlerine ara verilirken, şehir içi ulaşım duracak ve temizlik hizmetleri yapılmayacak. İki saat süreyle demiryollarında banliyö trenlerinin seferleri durdurulacak, havaalanlarında uçuş yapılmayacak, öğretmenler derse girmeyecek, hastanelerde doktorlar, eylem süresince acil vakalar dışında hizmet vermeyecek.

İmam cüppesi giyip ayva yediler

Erzurum’da yaklaşık 200 memur, sosyal güvenlik tasarısını ayva yiyerek protesto etti. İmam kılığına giren Türk Sağlık-Sen Erzurum Şube Başkanı Gani Harmandar, memurlara, “60’ıncı hükümetten razı mısınız?” diye sordu. “Hayır” cevabını alan Harmandar, “Yasayı çıkaranları defnedeceğiz” dedi.


Yargı: Toplu sözleşme dışı grev suç değil

Anayasa Mahkemesi, Toplu İş Sözleşmesi Grev ve Lokavt Yasası’nın “Kanun dışı greve katılanlara 6 aydan az olmamak üzere hapis ve para cezası verilir” şeklindeki 73. maddesinin iptali istemiyle yapılan başvuruyu yerinde buldu. Söz konusu istemi değerlendiren Yüksek Mahkeme, geçen ay bu maddeyi iptal etti. Alınan bilgiye göre, kararda, çalışanlara grev hakkının sadece toplu iş sözleşmeleri sırasında yaşanan uyuşmazlıklarda verilmesi etkili oldu.

Mahkeme, özgürlüklerin asıl, yasakların istisna olması gerektiğini, buna rağmen yasada diğer tüm grevlerin kanun dışı gösterilip, cezalandırıldığını ifade etti. Mahkeme, gerçekten kanun dışı grev yapıldığında, işverenin feshetme yetkisine sahip olduğuna da dikkati çekti.

Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararı, gerekçesi Resmi Gazete’de yayımlanmadığı için henüz yürürlüğe girmedi.

AKP: İki kat ceza

Hükümet ise 8 Ocak’ta yürürlüğe giren Temel Ceza Kanunlarına Uyum Kanunu’na bu düzenlemeyi cezasını ağırlaştırarak yeniden ekledi. Yapılan değişiklikle kanun dışı greve verilecek ceza 6 aydan 1 yıla kadar hapis olarak düzenlendi. Hukukçular, hükümetin yeni düzenlemesinin de Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilebileceğini belirtti.

Partiler de tasarıya tepkili

Saadet Partisi: Sosyal güvenlik tasarısı, IMF’nin direktifleri doğrultusunda hazırlanmıştı, tasarının, insani ve sosyal boyutu yoktur.

MHP: Çalışanı her ay öldürüyorsunuz, yardımları artırsanız ne olur artırmasanız ne olur. Başbakan çalışandan, emekliden ve çiftçilerden özül dilemeli.

Anavatan: Hükümet, bu tasarısıyla, sosyal vicdan, vatandaşa karşı vicdan kavramlarına ne kadar yabancı olduğunu bir kez daha göstermiştir.

Sosyal güvenlik tasarısının eleştirilen noktaları

Sendikalar, sosyal güvenlik tasarısına yönelik eleştiriler için “Yalan söylüyorlar, hak kaybı yok” diyen Başbakan Tayyip Erdoğan’a ortak açıklamayla yanıt verdi.

Emek Platformu adına yapılan açıklamada yer alan tespitlerden bazıları şöyle:

- Emeklilik için kadınlarda 58, erkeklerde 60 olan yaş sınırı kademeli olarak kadın ve erkeklerde 65’e, prim gün sayısı 7 binden 9 bine yükseltiliyor.

- Halen fiili hizmet zammından yararlanan çalışanların bu hakları bazı sektörlerde ellerinden alınıyor.
- Malullük ve ölüm aylığı hak etmek için aranan 5 yıllık hizmet süresi 10 yıla, 900 günlük prim gün sayısı ise 1800 güne yükseltiliyor.

- Emekli aylıklarının hesaplanmasına ilişkin kazançların güncel erimesinde kullanılacak katsayının belirlenmesinde gelişme hızının yüzde 100’ü yerine, yüzde 30’u dikkate alınıyor.

Dul eşin aylığı düşüyor

- İş kazası ve meslek hastalığı sonucu yüzde 25 ve daha yüksek oranda sakat kalan çalışanlara bağlanan sürekli iş göremezlik gelirinin alt sınırı kaldırılıyor.

- Çalışan ve ölüm geliri-aylığı alan çocuksuz dul eş aylığı, yüzde 75’den, yüzde 50’ye düşürülüyor.
- Asgari ücretin üçte biri tutarında, altı ay süreyle verilmesi kabul edilen süt emzirme yardımı, bir defaya mahsus olarak düzenleniyor.

- Asgari ücretin üç katı tutarında verilmesi kabul edilen cenaze yardımı bir asgari ücret tutarına indiriliyor.
- Yetim kız çocukları için ödenmekte olan evlenme yardımı düşürülüyor.
- Çalışanlarla emekli, dul ve yetimlerin yararlanacakları sağlık hizmetlerine ilişkin tedavi yöntemlerinde belirsizlik yaratılıyor.

- Çalışması sona eren sigortalılardan, önceki yıl içinde 90 gün prim ödeyenlerin kendilerinin, 120 gün prim ödeyenlerin ise kendileriyle birlikte bakmakla yükümlü olduğu kişilerin, 6 ay süreyle sağlık yardımlarından yararlanma hakkı kaldırılıyor.